Sporna pomoć pri izboru pola bebe: Zdravstvena inspekcija utvrđuje da li je Mihaljević prekršila propise
Admin | 18 May 2026
Više stručnjaka u oblasti liječenja sterliteta tvrdi da je genetsko testiranje u cilju utvrđivanja pola u Crnoj Gori zakonom zabranjeno Žana Mihaljević odbila da odgovori na pitanja “Vijesti”
Sporna pomoć pri izboru pola bebe: Zdravstvena inspekcija utvrđuje da li je Mihaljević prekršila propise Fotografija je preuzeta sa interneta
Zdravstvena inspekcija Ministarstva zdravlja utvrđuje da li je Žana Mihaljević iz Fondacije “I ja imam pravo da budem mama” iz Podgorice prekršila propise kada je na Instagramu objavila poziv budućim roditeljima da je konsultuju u vezi sa programima kroz koje bi mogli da izaberu pol djeteta.
Više sagovornika “Vijesti”, stručnjaka u oblasti liječenja sterliteta, ukazalo je da je genetsko testiranje u cilju utvrđivanja pola u Crnoj Gori zakonom zabranjeno.
Iz Ministarstva zdravlja, kojim rukovodi Vojislav Šimun, ginekolog, kazali su da je u toku postupak kod Zdravstvene inspekcije i da zbog toga, “Ministarstvo u ovom trenutku nije u mogućnosti da daje dodatne komentare”.
U vezi sa spornom objavom, tom resoru 9. aprila obratilo se Udruženje “Roditelji”. Pored ostalog, tražili su hitnu reakciju i da Ministarstvo zdravlja spriječi “dalje širenje spornog sadržaja na društvenim mrežama, u kojem se promovišu navodne medicinske metode za planiranje porodice uz mogućnost izbora pola djeteta”.
“Mogućnost izbora pola postoji. Planirajte porodicu onako kako vi želite”, piše, pored ostalog, u spornoj objavi, u kojoj Mihaljević zainteresovane poziva da joj se obrate za više informacija i konsultacije.
“Prve konsultacije su besplatne”, navodi ona.
Iz Udruženja “Roditelji” u obraćanju resoru zdravlja, pored ostalog, naveli su kao problematično to što se informacije koje je Mihaljević objavila predstavljaju kao medicinski utemeljene. Tražili su da taj resor utvrdi da li se radi o kršenju zakonskih i etičkih normi u oblasti zdravstvene zaštite i oglašavanja, kao i da preduzmu odgovarajuće mjere u cilju zaštite građana od dezinformacija.
Sporna objava nije više vidljiva za pratioce koje Mihaljević ne odobri na mreži Instagram. Ona je profil “zatvorila” i promijenila i korisničko ime nakon pitanja koja su uputile “Vijesti” u vezi sa objavom o izboru pola, ali i drugim sadržajima koje je objavila na toj mreži.
Mihaljević je prije nekoliko godina osnovala Fondaciju “I ja imam pravo da budem mama” i u javnosti godinama komunicira teme o liječenju steriliteta. Prema objavama na Instagramu, te na osnovu njenog LinkendIn profila, aktivnosti je proširila i na osobe s invaliditetom, zdravlje žena u menopauzi, sajber bezbjednost. U jednoj objavi navodi i program “Orbita Prime”, koji povezuje sa svemirom, tehnologijama, misijama...
Uz objave na Instagramu, Mihaljević se potpisuje kao autorka više radova koje opisuje kao knjige, javne politike, istraživanja...
Materijali su javno dostupni na platfomi Zenodo i ne sadrže reference na druge autore, istraživanja ili izvore.
Zenodo je otvorena platforma, na kojoj se dijele istraživački i drugi radovi. Zenodo, međutim, ne vrši strogu recenziju kao što rade naučni časopisi.
Mihaljević nije odgovorila na pitanja redakcija zbog čega je odlučila da u radovima izostavi izvore, kao ni koju metodologiju je koristila u izradi radova. Među naslovima koje je objavila je “Parenthood Without Barriers” (Roditeljstvo bez granica), rad o sajber bezbjednosti djece, koji je poslužio i za predlog zakona.
Upitana je i na osnovu čega smatra da njen rad može služiti kao “policy framework” za javne sisteme.
Potpisuje se kao autorka dokumenta “Saglasnost za embrio transfer”, a u jednom Instagram postu navodi: “Objavila sam prvi pravni okvir koji reguliše ono što sistem ignoriše - greške u vantjelesnoj oplodnji”.
Pored ostalog, “Vijesti” su i u vezi sa tim uputile pitanja na njenu adresu. Mihaljević je odbila učešće u izradi teksta, navodeći da je u “osjetljivom zdravstvenom procesu”.
“Iz tog razloga odbijam da komentarišem postavljena pitanja, posebno ona koja se odnose na lične i zdravstvene okolnosti. Fondacija ‘Budi mama’ ne pruža medicinske usluge niti daje medicinske savjete, a svi javno dostupni materijali imaju isključivo informativni karakter”, kazala je ona, navodeći da će preduzeti i odgovarajuće pravne mjere, “u slučaju objavljivanja netačnih ili kontekstualno iskrivljenih informacija”.
“Kao i bilo kakvog zadiranja u moj privatni život”.
Dr Tatjana Motrenko Simić iz klinike “Humana reprodukcija” u Budvi” ističe da je određivanje pola zabranjeno u većini evropskih zemalja, uključujući zemlje bivše Jugoslavije i Evropske unije.
“Ako se negdje radi, onda se prvo radi PGT, odnosno biopsija ćelija embriona u stadijumu blastociste, koja se zamrzne, a po rezultatu transferišu embrioni adekvatnog pola... Duboko sam nesaglasna sa tim i mislim da preimplantaciona genetika treba da služi dijagnostici bolesti, a ne biranju pola”, odgovorila je na upit o objavi o mogućnosti izbora pola Motrenko Simić, ujedno koordinatorka Evropske zajednice za humanu reprodukciju i embriologiju (ESHRE).
Mihaljević na internetu nudi i “premium vodič” za žene u menopauzi. Za 39 eura dobija se knjiga “Nova menopauza”, vodič “Menopause Reset”, bonus sadržaj...
“Što se tretmana menopauze tiče, ukoliko je prodavanje savjeta o ishrani i načinu života ono što se nudi... to me ne brine, jer je izbor čovjeka hoće li kliknuti za knjigu osobe koja nije zdravstveno edukovana niti kvalifikovana, i to ne možemo spriječiti... Naravno, ništa ne može da zamijeni hormone, naročito estrogen osim estrogena, pa je četiri petine datih stvari samo bogojavljenska vodica, ne škodi, ali i ne pomaže”, kaže Motrenko Simić.
Dodaje da bi za brigu bilo neselektivno korišćenje hormonskih preparata nakon menopauze:
“Koje je opasno, i za koje je prethodno potrebno uraditi ljekarske preglede, vidjeti stanje koagulacije, pregledati dojke, ispitati funkciju jetre, pa tek onda krenuti, ako benefit prevazilazi rizike”.
Uz program za žene u menopauzi, Mihaljević potpisuje i dokument koji naziva “Vodič za bezbjedan transport embriona”, te više drugih dokumenata koji se odnose na liječenje steriliteta.
“Vijesti” su za komentar pitale Ministarstvo zdravlja, kao i da li bi preporučili takav sadržaj:
“U odsustvu validnih naučnih dokaza i odgovarajućih stručnih evaluacija, u ovom trenutku ne postoji osnov za komentarisanje niti preporučivanje ovakvih sadržaja javnosti”, naveli su u odgovoru iz resora koji vodi Šimun.
Početkom godine, poslanica Socijalističke narodne partije Slađana Kaluđerović predala je Skupštini Crne Gore Predlog zakona o zaštiti maloljetnika u digitalnom prostoru.
Kaluđerović je krajem prošle godine saopštila da joj je u izradi rješenja “posebno značila saradnja sa stručnjacima iz oblasti digitalne bezbjednosti”:
“Među kojima ističem Žanu Mihaljević, koja je kroz svoje iskustvo u evropskim standardima zaštite djece dala konkretan i suštinski doprinos definisanju mjera”, navela je Kaluđerović.
Mihaljević je, stoji u jednoj njenoj objavi na Instagramu, završila jedan od programa koje organizuje Međunarodna unija za telekomunikacije (International Telecommunication Union, ITU).
“Postala sam jedina u Crnoj Gori sa zvaničnim ITU Academy (UN) credential Child Online Protection - Intermediate Level”, navela je ona.
“Ovo priznanje nije došlo slučajno. Došlo je kao rezultat dugogodišnjeg rada na granici zdravstva, edukacije, politike i digitalne sigurnosti... Ponosna sam što ovu oblast u Crnoj Gori predstavljam sa međunarodno verifikovanim znanjem, u saradnji sa institucijom Ujedinjenih nacija”, dodaje u istoj objavi.
Iz Ministarstva javne uprave “Vijestima” su rekli da ITU Academy sertifikat iz oblasti zaštite djece u onlajn prostoru (Child Online Protection) predstavlja edukativni program Međunarodne unije za telekomunikacije, da njihovi sertifikati potvrđuju da je pojedinac završio određeni program obuke, ali da “sami po sebi ne predstavljaju formalnu akademsku kvalifikaciju niti automatski status stručnjaka u toj oblasti”.
“Procjena stručnosti pojedinca zavisi od šireg spektra faktora, uključujući obrazovanje, profesionalno iskustvo i relevantne reference”, kazali su iz resora koji vodi Maraš Dukaj.
Nisu komentarisali konkretne naslove i radove koje potpisuje Mihaljević, ali preporučuju da im se pristupi sa pažnjom:
“Kada je riječ o javno dostupnim sadržajima koji se odnose na osjetljive teme, preporučujemo da se njihova validnost procjenjuje na osnovu relevantnih izvora, stručnih recenzija i institucija nadležnih za konkretne oblasti (zdravstvo, nauka, socijalna politika i slično)”.
U publikaciji “Digitalna sigurnost djece - Zakon nove generacije”, koja je dostupna na njenom profilu na Zenodo platformi, u poglavlju zahvale, Mihaljević, pored ostalog, zahvaljuje “međunarodnim partnerima, uključujući organizacije koje su inspirisale strukturu ovog dokumenta i dale podršku kroz javno dostupne materijale, posebno Unicef, ITU, UN...”
UNICEF je nedavno u Podgorici organizovao događaj na kojem je objavljeno istraživanje o seksualnoj eksploataciji i seksualnom zlostavljanju djece uz upotrebu digitalnih tehnologija. Nakon događaja, Mihaljević je na Instagramu objavila fotografiju, na kojoj su ona, poslanica SNP-a Slađana Kaluđerović i šef predstavništva u Crnoj Gori, Mikele Servadei. Uz fotografiju, navela je da su “pozvane od strane Unicefa”.
Iz crnogorske kancelarije UNICEF-a “Vijestima” su rekli da nemaju partnerstvo sa Mihaljević i da fotografije sa događaja ne predstavljaju podršku niti partnerstvo s pojedincima, njihovim stavovima ili radom.
“Fotografija na koju se pozivate nastala je tokom javnog predstavljanja istraživanja o bezbjednosti djece na internetu, koje je okupilo predstavnike institucija, civilnog društva i medija”, kazali su.
Podsjetili su i da je, prije tog događaja, UNICEF, u okviru svog mandata i na zahtjev poslanice Kaluđerović, učestvovao na tehničkom konsultativnom sastanku u vezi s nacrtom zakona o zaštiti djece u sajber prostoru.
“Unicef je tom prilikom dao stručni doprinos u skladu sa svojim mandatom, kako bi podržao procese donošenja politika zasnovanih na podacima, u najboljem interesu djece. Ovakve konsultacije se redovno sprovode i ne predstavljaju partnerstvo”, naveli su u odgovoru.
Na LinkedIn profilu na ime Žane Mihaljević, u dijelu koji se odnosi na iskustvo, navodi se i link ka profilu Vlade Crne Gore. Iz Vlade su negirali da imaju profil na toj mreži, ali nisu odgovorili da li su i na koji način imali saradnju sa Mihaljević.
U vezi sa objavom rada “Roditeljstvo bez granica”, koji autorka predstavlja kao “polisi za inkluzivne IVF sisteme” i ostvarivanje prava za osobe s invaliditetom, “Vijesti” su pitale Ministarstvo ljudskih prava, da li su sa Mihaljević imali bilo kakvu saradnju.
Direktorat za zaštitu i jednakost lica sa invaliditetom, kako su kazali, nije sarađivao sa organizacijom čiji je Mihaljević osnivač.
Fondacija “I ja imam pravo da budem mama” pridruženi je član “Fertiliy Europe” (FE), krovne organizacije koja okuplja udruženja iz različitih evropskih zemalja.
Fondacija, kako su “Vijestima” rekli iz FE, status pridruženog člana ima od 2023. Sa tim statusom ima relativno ograničen odnos, bez upravljačkih ovlašćenja i prava glasa.
U odgovoru na prirodu saradnje sa Fondacijom, iz FE kazali su da se ona uglavnom svodila na njihovu podršku u prevođenju i distribuciji materijala FE:
“Anketa i drugih komunikacija putem njihovih društvenih mreža, kao i unutar njihovih ciljnih grupa i zajednica. S druge strane, organizacija Fertility Europe nikada nije bila kontaktirana da učestvuje, doprinese ili podrži bilo koju aktivnost ili projekat koji sprovodi navedeno udruženje”, rekli su “Vijestima”.
Pogledajte još:
Tekst preuzet sa interneta ne oznacava nase miseljenje nase redakcije. Autor vijesti vijesti.me mi dajemo licno misljenje o svakoj vijesti.
Ova vest ima 12115 karaktera sto je za 80% vece od proseka.
Ovo je trenutno 127628 vest
NE PROPUSTITE
Jokić Šimunu: Dokazao sam da je moja smjena bila nezakonita, sad neko treba da snosi odgovornost za to
Pedijatri Doma zdravlja Glavnog grada: Mjesecima trpimo pritiske da prihvatimo noćni rad
Potpisan ugovor vrijedan 27 miliona eura za nabavku medicinske opreme
MZD: Završen Program izvršne obuke o kvalitetu zdravstvene zaštite i bezbjednosti pacijenata u Crnoj Gori
Žana Mihaljević Ministarstvo zdravlja Vojislav Šimun Zdravstvena inspekcija Udruženje Roditelji Tatjana Motrenko Simić Slađana Kaluđerović UNICEF Maraš Dukaj Ministarstvo javne uprave Mikele Servadei
Komentari
Ostavi komentar
Grafik posecenosti
